Trong khuôn khổ chương trình hợp tác quốc tế giữa Việt Nam - Nhật Bản thông qua dự án “House Vision Vietnam - Nhật Bản 2015”, vừa qua, Ban Quản lý phố cổ Hà Nội, Tạp chí Kiến trúc của Hội Kiến trúc sư Việt Nam đã tổ chức “Thảo luận nhóm nghiên cứu giải pháp định hướng công tác bảo tồn, phát triển nhà ở trong khu phố cổ đến 2030 tầm nhìn 2050”.
Khu phố cổ Hà Nội là một quần thể di sản đô thị có giá trị lịch sử tiêu biểu cho quá trình hình thành và phát triển của Thủ đô Hà Nội. Cách đây hơn 10 năm, dự án House Vision Vietnam đã từng được giới thiệu tại Việt Nam tuy nhiên do tính chất của phố cổ Hà Nội có sự khác biệt với sự phức tạp của mật độ dân cư, sự thay đổi hiện đại hóa, lại thêm có nhiều di tích văn hóa, lịch sử nên việc áp dụng dự án vào thời điểm đó chưa khả thi.
Cũng về việc bảo tồn phố cổ Hà Nội, trước đây giữa Việt Nam và Nhật Bản từng có các dự án hợp tác được triển khai như: năm 2004, các chuyên gia Nhật Bản đến từ Trường Đại học Chi Ba và Trường nữ học Showa (Nữ Chiêu Hòa) tổ chức nghiên cứu những kiểu dáng kiến trúc nhà cổ, niên đại xây dựng, các mẫu trang trí và cấu trúc mái hiên tại phường Hàng Bạc và Hàng Buồm để tìm phương án bảo tồn. Tiếp đó, từ năm 2006 - 2009, các chuyên gia di sản đến từ các trường Đại học nói trên lại tiếp tục bắt tay cùng Viện Qui hoạch kiến trúc đô thị - Trường Đại học Xây dựng, Ban quản lý phố cổ và các trường Đại học trong nước tiến hành nghiên cứu bảo tồn phố cổ Hà Nội.
Hiện nay, trước thực trạng bảo tồn, phát huy giá trị khu phố cổ được đặt ra cấp thiết, Hội Kiến trúc sư Việt Nam, Tạp chí Kiến trúc Hà Nội vẫn tiếp tục phối hợp với các chuyên gia Nhật Bản để triển khai Dự án “Nghiên cứu Nhà ở Việt Nam đến năm 2030, tầm nhìn 2050” gồm nhiều hoạt động nghiên cứu, sáng tạo, triển lãm, hội thảo giữa các chuyên gia Nhật và các KTS Việt Nam nhằm đề xuất các ý tưởng trong việc xây dựng, phát triển nhà ở Việt Nam trong tương lai.
Trong năm 2015, chương trình hợp tác quốc tế Việt Nam - Nhật Bản thông qua dự án House Vision Vietnam đề xuất việc thành lập Nhóm nghiên cứu giải pháp định hướng bảo tồn, phát triển nhà ở trong Khu phố cổ Hà Nội nhằm mục tiêu đánh giá các yếu tố liên quan đến không gian ở như: cộng đồng, đất đai, dân cư, các công trình xây dựng trong Khu phố cổ Hà Nội. Từ đó nghiên cứu, đề xuất giải pháp nâng cao chất lượng ở trong Khu phố cổ; bảo tồn và phát huy giá trị di sản của Khu phố cổ./.
