Hơn mười năm trước, người dân Vĩnh Yên vẫn chọn ao, hồ... trên địa bàn để tắm giặt, bơi lội trong những ngày oi bức. Ở những nơi này có cảnh quan thật đẹp, làn nước luôn trong xanh, tôm cá tự nhiên phát triển quanh năm giúp cho hàng trăm hộ dân địa phương làm nghề chài lưới đã sống sung túc với nghề.
Rất nhiều loài chim, cò, vịt trời... cũng tìm về đây tìm kiếm tôm cá làm thức ăn, trú ngụ, sinh sống trên những rặng tre, lộc vừng xanh mướt bám quanh hồ nước ngắm tựa như một bức tranh.
Giờ đây, cảnh tượng ấy chỉ còn đọng lại trong tâm trí, ký ức, trong sự luyến tiếc của người Vĩnh Yên, bởi hệ thống ao, hồ ở thành phố này đang bị ô nhiễm nghiêm trọng.
Điển hình như đầm Vạc, là một đầm thiên nhiên có từ lâu đời thuộc khu trung tâm thành phố Vĩnh Yên, tỉnh Vĩnh Phúc. Đầm có mặt nước lúc nước dâng cao nhất trên dưới 500 ha, có hơn 20 nhánh chạy lan tỏa ra nhiều phố, phường trong thành phố ví như con bạch tuộc. Đầm Vạc có vai trò điều tiết khu vực tiểu khí hậu, có cảnh quan đẹp và là điểm du lịch hấp dẫn. Tuy nhiên, hiện nay môi trường nước ở đầm Vạc đang bị ô nhiễm và ngày càng có xu hướng tăng. Qua các đợt xét nghiệm mẫu nước tại một điểm trong đầm cho thấy nhiều chỉ tiêu vượt cả chục lần so với tiêu chuẩn cho phép. Nguyên nhân do dân sống ven hồ ngâm tre, gỗ, vứt rác thải, đổ nước thải, xác gia súc gia cầm chết xuống đầm. Nghiêm trọng hơn, những năm trước đây người dân chiếm dụng mặt nước của đầm, dùng lưới quây và nuôi trồng thuỷ sản theo phương pháp công nghiệp, lượng thức ăn chăn nuôi đổ xuống hồ quá lớn làm cho đầm này mất khả năng tự làm sạch... Tương tự, tại đầm Vậy thuộc phường Đống Đa, thành phố Vĩnh Yên cũng ô nhiễm không kém. Đầm này có diện tích 6,7 ha và đã giao cho một hộ gia đình thầu để nuôi trồng thuỷ sản. Đầu tháng 07/2009, nước thải sinh hoạt, nước thải công nghiệp ở các phường dồn về đầm Vậy đã làm cho tôm, cá ở khu đầm chết nổi trắng mặt nước. Có ngày tại đầm Vậy có tới gần một tấn cá chết và mất nhiều công sức vớt cá lên bờ đem chôn cho đỡ ô nhiễm.
Hơn một năm qua, người dân thành phố Vĩnh Yên liên tục đề nghị tỉnh Vĩnh Phúc xử lý tình trạng ô nhiễm đầm Vạc và một số ao, hồ khác tại địa bàn. UBND tỉnh hiện đang chỉ đạo ngành chức năng triển khai xây dựng hệ thống thoát và xử lý nước thải tập trung của thành phố Vĩnh Yên bằng nguồn vốn ODA, khi hoàn thành hy vọng vấn đề ô nhiễm đầm Vạc, đầm Vậy và các ao hồ khác sẽ được cải thiện.
