Lý Sơn không chỉ là một “Bảo tàng sống” về Hoàng Sa, mà còn là một địa chỉ du lịch lý tưởng. Huyện đảo này mang trên mình một nền văn hóa Sa Huỳnh-Chăm Pa xa xưa, một hệ sinh thái biển đa dạng, chứa đựng những di sản quý giá, như một nàng tiên chưa thức giấc...
Nằm ở phía bắc đảo có 5 ngọn núi là: Thới Lới, Giếng Tiền, Hòn Vung, Hòn Sỏi, Hòn Tai, như 5 ngón tay khổng lồ chỉ lên trời xanh. Dưới chân núi là biển xanh bao bọc, nước biển trong xanh nhìn thấy tận đáy, có những rặng san hô nhiều màu sắc. Biển Lý Sơn có nhiều bãi cát trắng mịn trải dài, nằm kề bên những danh thắng, là bãi tắm lý tưởng... Đặc biệt Lý Sơn còn lưu giữ nhiều di tích lịch sử văn hóa có giá trị, như những viên ngọc quý hiếm chưa được gọt giũa. Số lượng di tích dày đặc phân bổ rộng khắp, với một hệ thống đình, chùa, nhà thờ, dinh miếu, lăng cổ kính, cùng với những đồ thờ, hoành phi câu đối cổ.
Nằm rải rác trong những xóm làng trên đảo còn hàng chục ngôi nhà rường đắp đất cổ. Phó giáo sư Chu Văn Tần đã nhận xét rằng: “Nếu như Hội An có phố cổ như một bảo tàng sống về diện mạo thị cảng cổ, thì ở Lý Sơn có hệ thống nhà ở cổ truyền thống rất độc đáo của một làng nông chài, xứng đáng được bảo tồn và tôn tạo, phục vụ cho việc tìm hiểu một dạng văn hóa vật chất truyền thống của người Việt và giới thiệu rộng rãi cho khách tham quan du lịch trong và ngoài nước”.
Cùng với những di sản vật thể, Lý Sơn còn có những giá trị văn hóa phi vật thể, đấy là một hệ thống các lễ hội hết sức độc đáo như: Lễ hội trồng đu và chơi đu; Lễ hội dựng nêu và Tết Nguyên đán; Lễ hội động thổ tại đình làng; Lễ hội đua thuyền, đô vật và dồi bòng; Lễ hội cầu ngư đầu năm; Lễ hội hát bộ. Đặc biệt là lễ tế vong linh binh sĩ Hoàng Sa và Trường Sa, được gọi là Khao lề thế lính Hoàng Sa, mang đậm nét văn hóa chỉ riêng có ở Lý Sơn.
Tất cả những tài nguyên du lịch phong phú và đặc sắc trên đây làm cho Lý Sơn trở thành một địa chỉ du lịch lý tưởng, với nhiều loại hình khác nhau. Tuy nhiên như đã nói, Lý Sơn vẫn như nàng công chúa đang ngủ vùi, chưa được đánh thức. Tiềm năng hết sức to lớn này đang chờ đón những nhà đầu tư đến với Lý Sơn. Hy vọng không xa nữa, Lý Sơn sẽ trở thành một điểm đến hấp dẫn của du khách.
