Vân Long là khu bảo tồn thiên nhiên đất ngập nước lớn nhất vùng đồng bằng châu thổ Bắc Bộ, cũng được ví như một tiểu Vịnh Hạ Long. Khu bảo tồn này nằm ở phía đông bắc huyện Gia Viễn. Với cảnh quan núi đá vôi trên nước, đây là một trong số ít ỏi những nơi mà du khách có được cơ may tận mắt nhìn thấy những chú voọc mông trắng - một loài voọc quý hiếm chỉ có ở Việt Nam.
Tạp chí Du lịch Việt Nam số 11/2009 cho biết từ đầu năm 2003, xã Gia Vân (huyện Gia Viễn) đã mạnh dạn triển khai mô hình cộng đồng làm du lịch kết hợp bảo vệ môi trường. Điều đặc biệt ở mô hình này là chính những người dân tự quản, tự phục vụ. Họ tận dụng những phương tiện thô sơ như xe trâu, thuyền nan, mang đậm chất dân dã để tổ chức các hoạt động du lịch hướng du khách về với sinh thái, thiên nhiên hoang dã.
Công tác tổ chức du lịch được quản lý một cách quy củ, hoàn toàn do người dân làm chủ, dưới sự giám sát của chính quyền địa phương, vì vậy, không có tình trạng tranh giành, lộn xộn.
Sau sáu năm thực hiện, mô hình du lịch tự quản tại Vân Long được nhiều chuyên gia và khách tham quan đánh giá cao. Việc phát triển du lịch dựa vào cộng đồng đã mang lại lợi ích thiết thực cho bà con nông dân và chính quyền địa phương, với khoảng 700 lao động thường xuyên, thu nhập bình quân 700.000 đến 2,2 triệu đồng/người/tháng. Qua đó, địa phương đã thu hút được sự chú ý của các nhà đầu tư.
Việc phát triển du lịch đã thức tỉnh vùng sinh thái Vân Long, giúp bà con có thêm nguồn thu nhập, giảm bớt sự phụ thuộc vào việc khai thác tài nguyên tự nhiên. Tuy nhiên, đứng trước các dự án đầu tư mới về du lịch, mô hình sinh thái nơi đây cần khẳng định chính mình để duy trì và mở rộng một cách bền vững, không đánh mất sự tin tưởng của những người yêu mến.
